Voorstellingsvermogen

 

 

Hoe is het mogelijk dat een dirigent zich zo’n gecompliceerde  orkestpartituur innerlijk kan voorstellen… je ziet hem zijn aantekeningen maken! Hij moet wel, hij kan geen “orkest” spelen.

Maar ook een pianist zal eerst de partituur innerlijk moeten horen, voor dat hij een toets aanraakt. Sterker nog als je de muziek niet eerst van binnen hebt waargenomen, wat wil je dan op de piano tot klinken brengen!? In ieder geval niet de compositie die je op de lessenaar hebt staan.

 

Tegen deze “wet” wordt onwaarschijnlijk gezondigd. Het wordt meestal ook in het begin niet onderwezen, wel waar we de toetsen kunnen vinden, hoe ze heten en hoe je je vingers moet neerzetten.

 

Normaal zou zijn, dat je een melodie hoort en er zo naar verlangt die op de piano te vinden, dat je vasthoudend blijft zoeken. Chopin en andere begaafde  componisten en pianisten doen niet anders. En of je nu van binnen of  van buiten waarneemt, het feit van het ‘luisteren” blijft hetzelfde.

 

Wij leven in een cultuur waar uiteindelijk de ontdekkingsdrang die we als  kind allemaal bezaten, volledig is ondergesneeuwd door vastgelegde uitgekiende methodes, die weer in systemen en opleidingen zijn ondergebracht; opdat we vooral standaard eerlijk vergelijkend beoordeeld kunnen worden.

 

Op ons voorstellingsvermogen i.c. inlevingsvermogen wordt geen beroep gedaan. Ook niet in het rennen en sporten van onze vrije tijd. We hebben zelfs geen idee wat intelligent bewegen is. Net als voor muziek, ook nog gevoel voor je lichaam kweken…hou nou op!  Het idee dat je door dat soort inlevingsvermogen heel wat flexibeler zou gaan bewegen, dringt niet door.

 

Een pianist moet uiterst flexibel, genuanceerd met het toetsenbord om kunnen gaan om op de inhoud van een compositie te kunnen reageren en deze weer te kunnen geven. Dat doen niet alleen de vingers, geleid door voorstellingsvermogen, inlevingsvermogen, luisteraandacht, hoe je het verder ook noemen wilt. Zijn hele lichaam en habitus spelen een rol.

 

 

Dit interesse heeft zich bij mij zelfs losgemaakt van de muziek en naar het dagelijks bewegen uitgebreid. Als ik klakkeloos, gevoelloos en het als vanzelfsprekend ervaar dat mijn ledematen mij moeten gehoorzamen aan wat ik maar wens, dan zijn de krukken en de rollator in het  vizier.

 

Hoe train je dat, zult u nu vragen!  Heus, met datzelfde  lijfelijke invoelingsvermogen, wat niet anders is dan gerichte “luister”-aandacht.

 

Wel bij het begin beginnen!! Kleine stapjes: try and fail, try again and fail again. No matter, try again and fail better! (S.Beckett)

 

Voorbeeld: ik zit hier achter mijn laptop op mijn stoel. Ik concentreer mij op mijn linkerbeen. Ik voel het contact met mijn voetzool op de grond. Ik doe niets, ik voel alleen maar, ik neem waar.

 

 ‘U bent nu met uw aandacht in uw voetzool: kruipt u eens met uw aandacht naar boven, door uw been heen naar uw zitvlak en weer terug naar uw voetzool: heeft uw voetzool nog hetzelfde gevoelscontact met de vloer?

 

 Omdat ik getraind ben gloeien nu zelfs mijn beide benen, terwijl ik niets bewogen heb. De ”toestand” waarin mijn been zich bevindt wordt veel duidelijker en dat is wel een eye-opener om er efficiënter mee om te gaan. Alleen al als ik me innerlijk voorstel dat ik mijn voet, die nu als lood voelt, lichter ga maken en enkele centimeters zal gaan optillen (maar niet doe) is daar al een totaal andere spanningsverhouding in mijn hele been en in mijn verdere lichaams-toestand.

 

Ik kan zo tot St. Juttemis doorgaan, maar u heeft uw eigen voorstelling en inlevingsvermogen, een kwestie van inzet.

 

En nu komt de clou! U hoeft geen ‘doel’ voor ogen te hebben!

Het resultaat is er al. Het is uw inzet! Niets meer en niets minder.

Genade kun je niet willen, het valt je toe.

 

Zo kun je zeggen: waar geen wil is, is een weg.

 

 De Dominicaan Meister Eckhart sprak in 1300 al over “die eigen Wille”, dat eigen willetje dat ons zo’n parten speelt. Het is van alle tijden!

 

Met dank aan het leven, dat zoveel mogelijkheden in petto heeft.

 

 








ELSE KIJGSMAN.NL