Elsa Gindler


Ons lichaam is ons huis, ons mens-zijn.


Al eerder sprak ik over Elsa Gindler(1889-1969) zie mijn CD boekje.

Ik heb haar persoonlijk niet gekend, maar werkte intensief met leerlingen van haar.

De manier waarop zij haar lichaam als haar thuis bewoonde en zo haar mens-zijn ontwikkelde was voor mij richtinggevend.  Het leerde mij mijn lichaam als een gevoelig instrument te ervaren en te hanteren. Deze basale verbondenheid met wat ons het meest nabij is zou ik graag met  meer mensen delen.


Net zoals je normaal je tastzintuig gebruikt voor het tasten buiten je, kun je ook een ‘tastzintuig’ naar binnen ontwikkelen. Elsa Gindler noemde dat “spüren”. Speuren is misschien de beste vertaling. Het is een aandachtig luisteren naar wat zich in je afspeelt. Hoe kun je een zintuig beschrijven, wat geen zintuig is, maar een tastende naar binnen gerichte aandacht? Zustand Empfindung” noemde Elsa Gindler het.


Op haar 20ste had zij dit “speuren” zo ontwikkeld, dat zij in een jaar tijd zich zelf genas van tuberculose. Uit nood geboren, want een medicijn of geld om naar Davos te gaan was er niet. Ook toonde zij dat dit contact, dit thuis zijn in haar lichaam een basis was voor haar mens-zijn. Zij werd een baken voor haar leerlingen in het brandende Berlijn van 1945.


Als gymnastieklerares was haar onderwijs gericht op dit speurende aanwezig zijn.

Concentratie en het voortdurend terugkomen op één gegeven was cruciaal.

Zo wijdde ze een heel seizoen aan het ontdekken van een goed functionerende schouder. Vandaar uit ontwikkelde zij een stabiel en soepel bewegen van het gehele lichaam.


Zij legde er de nadruk op dat zo’n toestand in de les heel wat makkelijker te bereiken  is dan in het dagelijks leven! Daar is onze habitus vooral gericht op “afhandelen”.

Iets doen om klaar te zijn voor het volgende! Het is deze habitus die ons de das omdoet en het contact met ons lichaam, dus ons meest nabije zelf doet verliezen.


De mogelijkheden om mindfullness (om een hedendaagse uitdrukking te gebruiken) van de ochtend tot de avond in het dagelijkse doen te trainen zijn gigantisch!

Leven in het hier en nu gaat altijd via ons lichaam, van wakker worden, opstaan, wassen, aankleden, tandenpoetsen, ontbijten, fietsen, piano spelen of wat dan ook.


En denken we nu echt dat als onze gedachten in de dagelijkse bezigheden elders zijn, dit afwezige luisterende speurende lichaam er plotsklaps bij het pianospelen wel zou zijn!? Vergeet het maar, een goede gewoonte komt niet zomaar aanwaaien.


“Iedere stap is liefde” , die aandacht leert de Vietnamese zen-monnik Thich Nhat  Hanh. en stichtte daartoe een spirituele gemeenschap “Plume Village” in Frankrijk.


Elsa Gindler, gymnastieklerares, leert mij dat gewoon thuis in de dagelijkse praktijk.

We hoeven ons nooit te vervelen hoe oud we ook worden!










ELSE KIJGSMAN.NL